
زبان فارسیدری تنها وسیله گفتوگو نیست؛ خانه حافظه تاریخی، ادبی و فرهنگی مردم ماست. کتال نژند این حقیقت را بهخوبی درک کرده بود و بخش مهمی از تلاشهای فرهنگی خود را در مسیر تقویت و پاسداری از این زبان قرار داد.
او با نوشتن، نشر کتاب، معرفی سخنسرایان و حمایت از برنامههای ادبی، به زبان فارسیدری نه به عنوان یک ابزار روزمره، بلکه به عنوان ستون هویت فرهنگی نگاه میکرد. در اندیشه او، جامعهای که زبان خود را ضعیف بسازد، پیوند خود را با گذشته و ظرفیتهای آیندهاش نیز سست میکند.
تلاشهای او در حوزههایی چون شاهنامهخوانی، مثنویخوانی و چاپ آثار ادبی، در حقیقت بخشی از همین مبارزه فرهنگی بود. این برنامهها نسل جوان را با متون بزرگ ادبی آشنا میکرد و نشان میداد که زبان فارسیدری ظرفیت عمیقی برای اندیشه، اخلاق و زیبایی دارد.
اهمیت کار کتال نژند در این بود که حفظ زبان را به شعار محدود نمیکرد. او کتاب چاپ میکرد، خانه کتاب تقویت میکرد، برنامه فرهنگی راه میانداخت و نویسندگان را تشویق مینمود تا زبان زنده بماند و در زندگی مردم جریان پیدا کند.
امروز پاسداری از زبان فارسیدری نیازمند همان نگاه عملی است. اگر راه کتال نژند را ادامه دهیم، باید زبان را از راه مطالعه، نوشتن، آموزش، نشر و گفتوگوی فرهنگی تقویت کنیم؛ زیرا زبان زنده، جامعه را زنده نگه میدارد.
زبان زمانی زنده میماند که در خانه، مکتب، کتاب، رسانه و محفل فرهنگی به شکل سالم و آگاهانه استفاده شود. کتال نژند به همین دلیل تنها از زبان دفاع نظری نمیکرد؛ او زمینههای کاربرد و رشد زبان را از طریق نشر و برنامههای ادبی فراهم میساخت.
در روزگار امروز، خطر کمخوانی و سطحینویسی نیز زبان را تهدید میکند. اگر نسل جوان با متنهای عمیق فارسیدری آشنا نباشد، هم قدرت بیان خود را از دست میدهد و هم از گنجینه فکری گذشتگان فاصله میگیرد. تلاشهای کتال نژند پاسخی فرهنگی به همین نگرانی بود.
ادامه راه او میتواند با تولید محتوای معیاری، آموزش نگارش، معرفی واژگان اصیل و تشویق جوانان به مطالعه آثار ادبی انجام شود. پاسداری از زبان تنها وظیفه نویسندگان نیست؛ مسئولیتی جمعی است که از خانواده آغاز میشود و در نهادهای فرهنگی به ثمر میرسد.